Circulair bouwen begint in de klas
Veel organisaties experimenteren al met emissieloos en circulair bouwen, maar bestaande processen, structuren en werkwijzen sluiten daar nog niet altijd op aan. Juist daardoor ontstaat behoefte aan professionals die over disciplines heen kunnen samenwerken, kritisch durven kijken naar bestaande systemen en nieuwe perspectieven meebrengen. In Rotterdam laat TIP zien hoe onderwijs en praktijk daarin samen kunnen optrekken.
TIP, voluit Talent Innovation Pool, brengt derdejaarsstudenten van Hogeschool Rotterdam en young professionals uit het bedrijfsleven samen in een learning community. Twintig weken lang werken zij aan échte vraagstukken in de praktijk rond circulair en emissieloos bouwen. Samen met bedrijven, experts en docenten.
Het doel
De kloof tussen onderwijs en praktijk verkleinen én tegelijkertijd bijdragen aan de transitie in de bouwsector.
Betekenisvol werk als sleutel
Goede vakmensen zijn schaars. Om een aantrekkelijke werkgever te zijn en te blijven, moet je als bedrijf betekenisvol werk kunnen aanbieden. Van Wijnen merkt dat jongeren steeds bewuster bezig zijn met hun impact op de wereld om hen heen. Het bedrijf sluit daar actief op aan met stevige duurzaamheidsdoelen: CO2-neutraal opereren in 2030 en een verdere stap richting afvalvrije bouwplaatsen en kantoren. “Zonder grote dromen organiseer je geen beweging”, aldus Van Wijnen.
Het onderwijs moet mee
Wat opvalt in de praktijk: afgestudeerden zijn vaak nog onvoldoende op de hoogte van nieuwe ontwikkelingen in duurzaam en circulair bouwen. Van Wijnen lost dit intern op met eigen opleidingen, maar benadrukt dat dit geen structurele oplossing is. In de basis moet er iets veranderen in het onderwijs, anders blijft de sector afhangen van inhaalopleidingen in plaats van een nieuwe generatie die klaar is voor de toekomst.
Intern leidt de aanpak al tot een sneeuwbaleffect: uitvoerders brengen nieuwe kennis naar de bouwplaats en de werkvloer geeft waardevolle feedback terug. Die wederkerigheid is cruciaal. Circulariteit is geen gelopen race. Wat nu nog niet kan, kan over een paar jaar wel. Dat vraagt om nieuwsgierige, onderzoekende mensen met lef.
Leren door te doen
Een mooi voorbeeld van onderwijs en praktijk die elkaar versterken, is de samenwerking met studenten rondom circulaire vraagstukken op bouwlocaties. De open blik van studenten, gecombineerd met de praktische kennis van vakmensen, leidt tot verrassende resultaten. Zo ontstonden er concrete innovaties die inmiddels hun weg hebben gevonden naar de bredere bouwpraktijk.
Ook het concept Fijn Wonen laat zien hoe circulair denken werkt: demonteerbare woningen die meerdere cycli doorlopen, snel te assembleren en te verplaatsen. Op De Loskade in Groningen wordt actief getest met materialen en bewonersreacties. De conclusie tot nu toe: circulair bouwen kan sneller, beter én goedkoper.
De les voor het onderwijs
Van Wijnen’s ervaring maakt één ding duidelijk: de verduurzaming van de bouwsector vraagt om een nieuwe generatie professionals die al tijdens hun opleiding leren circulair te denken. Niet als bijvak, maar als kerncompetentie. Sustainability Skills zijn niet alleen waardevol voor het milieu, ze zijn onmisbaar voor wie morgen in de bouw wil werken.
Dit artikel is gebaseerd op ervaringen van Van Wijnen.